چرا بعضی پیج‌ها ماه‌ها و حتی سال‌ها محتوا منتشر می‌کنند، اما رشد قابل‌توجهی ندارند؟
چرا یک کسب‌وکار ممکن است هر هفته چندین پست و ریلز منتشر کند، اما مخاطب هنوز دقیقاً نداند چه چیزی ارائه می‌دهد؟
و چرا بعضی برندها با تعداد محتوای کمتر، مخاطب وفادارتری دارند و فروش بیشتری ایجاد می‌کنند؟
پاسخ را باید در یک کلمه جست‌وجو کرد:
استراتژی.
بسیاری از افراد تولید محتوا را با این سؤال شروع می‌کنند:
«امروز چه چیزی منتشر کنم؟»
اما یک تولیدکننده محتوای حرفه‌ای سؤال متفاوتی می‌پرسد:
«چرا باید این محتوا را تولید کنم و قرار است چه تغییری در مخاطب ایجاد کند؟»
همین تفاوت کوچک، فاصله میان تولید محتوای تصادفی و تولید محتوای استراتژیک است.
در این مقاله از کریمان قرار است قدم‌به‌قدم بررسی کنیم استراتژی تولید محتوا چیست، چرا اهمیت دارد، چه اجزایی دارد و چگونه می‌توان برای یک پیج، برند یا کسب‌وکار از صفر یک استراتژی محتوایی قابل اجرا طراحی کرد.
استراتژی تولید محتوا چیست؟
استراتژی تولید محتوا مجموعه‌ای از تصمیم‌ها و برنامه‌هایی است که مشخص می‌کند:
- برای چه مخاطبی محتوا تولید کنیم؟
- درباره چه موضوعاتی صحبت کنیم؟
- چه اهدافی داشته باشیم؟
- چه نوع محتواهایی تولید کنیم؟
- در چه کانال‌هایی منتشر کنیم؟
- با چه لحن و هویتی صحبت کنیم؟
- چه زمانی محتوا منتشر کنیم؟
- چگونه نتیجه محتوا را ارزیابی کنیم؟
- و چگونه مخاطب را از آشنایی اولیه به اعتماد و در نهایت اقدام یا خرید برسانیم؟
به بیان ساده:
استراتژی محتوا نقشه راه تولید محتواست.
اگر تولید محتوا را به یک سفر تشبیه کنیم، انتشار پست‌ها و ریلزها خودِ حرکت هستند، اما استراتژی مشخص می‌کند که به کجا می‌خواهیم برسیم و از چه مسیری باید برویم.
بدون استراتژی ممکن است بسیار فعال باشیم، اما در مسیر اشتباه حرکت کنیم.
تفاوت تولید محتوا با استراتژی تولید محتوا چیست؟
فرض کنید یک پیج در طول یک ماه:
- ۱۲ ریلز
- ۸ پست
- ۱۵۰ استوری
منتشر کرده است.
آیا می‌توانیم بگوییم این پیج استراتژی محتوا دارد؟
لزوماً نه.
ممکن است تمام این محتواها بدون هدف مشخص تولید شده باشند.
برای مثال:
شنبه یک محتوای آموزشی.
یکشنبه یک محتوای طنز.
دوشنبه معرفی محصول.
سه‌شنبه یک جمله انگیزشی.
چهارشنبه یک ترند.
پنجشنبه یک پست فروش.
این برنامه ممکن است ظاهراً فعال باشد، اما اگر ندانیم هر محتوا چه نقشی در مسیر مخاطب دارد، بیشتر با یک تقویم انتشار شلوغ روبه‌رو هستیم تا استراتژی محتوا.
استراتژی قبل از تقویم محتوا قرار می‌گیرد.
یعنی ابتدا مشخص می‌کنیم:
چه می‌خواهیم؟
بعد مشخص می‌کنیم:
چه محتوایی لازم داریم؟
و در نهایت تعیین می‌کنیم:
چه زمانی آن را منتشر کنیم؟
چرا استراتژی تولید محتوا اهمیت دارد؟
تولید محتوا بدون استراتژی معمولاً چند مشکل ایجاد می‌کند.
۱. تمام شدن ایده‌ها
وقتی ندانیم قرار است درباره چه حوزه‌هایی صحبت کنیم، بعد از مدتی هر روز با یک سؤال ترسناک روبه‌رو می‌شویم:
«امروز چی بذاریم؟»
در حالی که اگر ستون‌های محتوایی مشخص باشند، ده‌ها و حتی صدها موضوع از دل آن‌ها استخراج می‌شود.
۲. جذب مخاطب اشتباه
ممکن است محتوای شما بازدید زیادی بگیرد، اما مخاطبانی جذب کند که هیچ ارتباطی با محصول یا خدمت شما ندارند.
مثلاً یک پیج آموزشی ممکن است با یک محتوای سرگرم‌کننده میلیون‌ها بازدید بگیرد، اما بیشتر این مخاطبان هیچ علاقه‌ای به خدمات آموزشی آن مجموعه نداشته باشند.
بازدید همیشه به معنی موفقیت نیست.
۳. نداشتن هویت مشخص
اگر امروز درباره آموزش صحبت کنیم، فردا درباره طنز، پس‌فردا درباره اخبار و روز بعد درباره موضوعی کاملاً بی‌ربط، مخاطب به‌مرور نمی‌داند چرا باید ما را دنبال کند.
استراتژی کمک می‌کند مخاطب بفهمد:
این صفحه دقیقاً چه ارزشی برای من دارد؟
۴. تبدیل نشدن مخاطب به مشتری
یکی از اشتباهات رایج این است که تمام تمرکز روی جذب مخاطب قرار می‌گیرد.
اما اگر بعد از جذب مخاطب، مسیر مشخصی برای آموزش، اعتمادسازی و فروش نداشته باشیم، بخش بزرگی از ارزش محتوا از بین می‌رود.
محتوا باید فقط مخاطب جذب نکند.
باید بتواند او را در مسیر حرکت دهد.
استراتژی محتوا باید به چه سؤال‌هایی پاسخ دهد؟
یک استراتژی محتوایی حرفه‌ای باید حداقل به این سؤال‌ها پاسخ دهد:
چه کسی؟
مخاطب ما چه کسی است؟
چرا؟
هدف ما از تولید محتوا چیست؟
چه چیزی؟
درباره چه موضوعاتی صحبت می‌کنیم؟
چگونه؟
با چه قالب و لحنی محتوا تولید می‌کنیم؟
کجا؟
محتوا را در چه پلتفرم‌هایی منتشر می‌کنیم؟
چه زمانی؟
چه برنامه‌ای برای انتشار داریم؟
چگونه بسنجیم؟
از کجا بفهمیم استراتژی ما موفق بوده است؟
اگر این سؤال‌ها پاسخ روشنی نداشته باشند، استراتژی ما هنوز کامل نیست.
مرحله اول: هدف تولید محتوا را مشخص کنید
اولین قدم در طراحی استراتژی، تعیین هدف است.
«می‌خواهم پیجم رشد کند» هدف دقیقی نیست.
رشد یعنی چه؟
افزایش فالوور؟
افزایش فروش؟
افزایش آگاهی از برند؟
جذب مشتری بالقوه؟
افزایش اعتماد؟
افزایش تعامل؟
هر کدام استراتژی متفاوتی می‌طلبند.
برای مثال، اگر هدف یک کسب‌وکار افزایش فروش باشد، محتوا باید علاوه بر جذب مخاطب، روی موضوعاتی مثل:
- نیاز مشتری
- مزایای محصول
- حل مسئله
- اعتمادسازی
- پاسخ به اعتراضات
- مقایسه
- تجربه مشتری
- دعوت به خرید
تمرکز داشته باشد.
اما اگر هدف صرفاً افزایش آگاهی از برند باشد، استراتژی می‌تواند بیشتر روی محتواهای جذاب، قابل اشتراک‌گذاری و هویت‌ساز تمرکز کند.
یک هدف خوب باید قابل اندازه‌گیری باشد
مثلاً به جای:
«می‌خواهم پیجم بهتر شود.»
بگوییم:
«می‌خواهم در سه ماه آینده تعداد درخواست‌های مشاوره از طریق پیج را افزایش دهم.»
این هدف بسیار قابل‌استفاده‌تر است.
مرحله دوم: مخاطب هدف را بشناسید
یکی از مهم‌ترین بخش‌های استراتژی محتوا، شناخت مخاطب است.
باید بدانیم:
- مخاطب ما چه کسی است؟
- چه سنی دارد؟
- چه دغدغه‌هایی دارد؟
- چه مشکلاتی دارد؟
- چه چیزهایی برایش مهم است؟
- چه چیزی باعث می‌شود خرید کند؟
- از چه چیزهایی می‌ترسد؟
- چه سؤالاتی دارد؟
- چه محتوایی را دنبال می‌کند؟
هرچه شناخت ما از مخاطب دقیق‌تر باشد، محتوای دقیق‌تری می‌توانیم تولید کنیم.
پرسونا چیست؟
برای شناخت بهتر مخاطب می‌توانیم از مفهوم پرسونا استفاده کنیم.
پرسونا یک شخصیت فرضی اما واقع‌بینانه از مخاطب هدف ماست.
مثلاً فرض کنید یک مجموعه آموزشی برای صاحبان کسب‌وکار محتوا تولید می‌کند.
پرسونای آن می‌تواند چنین ویژگی‌هایی داشته باشد:
نام فرضی: علی
سن: ۳۰ سال
شغل: صاحب کسب‌وکار
مشکل: نمی‌داند برای پیجش چه محتوایی تولید کند
هدف: جذب مشتری بیشتر
دغدغه: کمبود زمان
مشکل اصلی: محتوای پیج پراکنده و بدون برنامه است
وقتی چنین تصویری داشته باشیم، تولید محتوا بسیار ساده‌تر می‌شود.
چون دیگر برای یک «مخاطب ناشناس» محتوا نمی‌سازیم.
می‌دانیم با چه مسئله‌ای روبه‌رو هستیم.
مرحله سوم: مسئله مخاطب را پیدا کنید
یکی از بهترین منابع ایده برای تولید محتوا، مشکلات واقعی مخاطب است.
از خودتان بپرسید:
مخاطب من چه چیزی را نمی‌داند؟
چه کاری برایش سخت است؟
چه اشتباهاتی انجام می‌دهد؟
چه سؤالاتی مدام می‌پرسد؟
قبل از خرید چه نگرانی‌هایی دارد؟
چرا هنوز به نتیجه نرسیده است؟
پاسخ این سؤال‌ها می‌تواند به ده‌ها موضوع محتوایی تبدیل شود.
مثلاً اگر مخاطب شما نمی‌داند چرا محتوایش بازدید نمی‌گیرد، موضوعات مختلفی ایجاد می‌شود:
- چرا محتوای من دیده نمی‌شود؟
- اشتباهات رایج در شروع محتوا
- هوک چیست؟
- چگونه عنوان جذاب بنویسیم؟
- چرا مخاطب تا پایان محتوا نمی‌ماند؟
- چگونه محتوای آموزشی جذاب تولید کنیم؟
اینجا دیگر ایده‌ها را از مغز خسته تولیدکننده محتوا بیرون نمی‌کشیم.
از مسئله مخاطب استخراج می‌کنیم.
مرحله چهارم: جایگاه محتوایی خود را مشخص کنید
یک برند باید مشخص کند قرار است در ذهن مخاطب با چه چیزی شناخته شود.
مثلاً اگر یک صفحه در حوزه تولید محتوا فعالیت می‌کند، می‌تواند جایگاه خود را روی موضوعاتی مانند:
آموزش تولید محتوا برای کسب‌وکارها
قرار دهد.
بعد موضوعات مختلف حول همین جایگاه شکل می‌گیرند.
این کار باعث می‌شود مخاطب با دیدن چند محتوای شما، کم‌کم ارتباط مشخصی میان برند و تخصص شما ایجاد کند.
مرحله پنجم: ستون‌های محتوایی بسازید
یکی از مهم‌ترین ابزارهای استراتژی محتوا، ستون محتوایی یا Content Pillar است.
ستون محتوایی یعنی دسته‌های اصلی موضوعاتی که قرار است به شکل مستمر درباره آن‌ها محتوا تولید کنیم.
مثلاً برای یک برند فعال در حوزه تولید محتوا می‌توانیم ستون‌های زیر را داشته باشیم:
ستون اول: آموزش تولید محتوا
موضوعاتی مانند:
- تولید محتوا چیست؟
- اصول تولید محتوا
- روش‌های تولید محتوا
- اشتباهات رایج
ستون دوم: استراتژی محتوا
- استراتژی محتوا چیست؟
- تقویم محتوا
- مخاطب هدف
- پرسونا
- قیف محتوا
ستون سوم: ایده‌پردازی
- پیدا کردن ایده
- بانک ایده
- ایده برای پیج‌های مختلف
- تبدیل سؤال مخاطب به محتوا
ستون چهارم: سناریونویسی
- ساختار سناریو
- هوک
- بدنه محتوا
- CTA
- داستان‌گویی
ستون پنجم: محتوای فروش
- محتوای فروش
- اعتمادسازی
- معرفی محصول
- پاسخ به اعتراضات مشتری
- تبدیل مخاطب به مشتری
وقتی ستون‌های محتوایی مشخص شوند، تولید محتوا بسیار منظم‌تر می‌شود.
مرحله ششم: فرمت‌های مناسب محتوا را انتخاب کنید
هر موضوعی برای هر قالبی مناسب نیست.
ممکن است یک موضوع برای مقاله عالی باشد اما برای ریلز مناسب نباشد.
یا یک مفهوم پیچیده بهتر باشد در یک پست چنداسلایدی توضیح داده شود.
قالب‌های مختلف می‌توانند شامل موارد زیر باشند:
- مقاله
- ریلز
- پست
- استوری
- ویدیو آموزشی
- محتوای کوتاه
- اینفوگرافیک
- پادکست
انتخاب قالب باید بر اساس موضوع، مخاطب و هدف انجام شود.
مرحله هفتم: تقویم محتوایی طراحی کنید
حالا که هدف، مخاطب و ستون‌های محتوایی مشخص شده‌اند، می‌توانیم سراغ تقویم محتوا برویم.
تقویم محتوا در واقع برنامه اجرایی استراتژی شماست.
برای هر محتوا بهتر است مشخص شود:
| موضوع | ستون محتوا | هدف | قالب | CTA |
|---|---|---|---|---|
| تولید محتوا چیست؟ | آموزش | جذب | مقاله | مقاله مرتبط |
| اشتباهات تولید محتوا | آموزش | جذب | ریلز | مطالعه مقاله |
| چگونه ایده پیدا کنیم؟ | ایده‌پردازی | آموزش | مقاله | مقاله بعدی |
| چرا محتوا فروش ندارد؟ | فروش | اعتماد | ریلز | خدمات |
| CTA چیست؟ | سناریونویسی | آموزش | مقاله | دوره آموزشی |
این جدول ساده می‌تواند جلوی بخش زیادی از آشفتگی تولید محتوا را بگیرد.
مرحله هشتم: برای محتوا CTA تعیین کنید
یکی از اشتباهات رایج این است که محتوا را تولید می‌کنیم و در پایان هیچ مسیر مشخصی به مخاطب نمی‌دهیم.
در حالی که هر محتوا می‌تواند مخاطب را به مرحله بعد هدایت کند.
CTA می‌تواند شامل موارد مختلفی باشد:
برای تعامل:
نظر خودتان را بنویسید.
برای مطالعه بیشتر:
مقاله مرتبط را بخوانید.
برای جذب لید:
برای دریافت راهنما فرم را تکمیل کنید.
برای فروش:
محصول یا دوره را بررسی کنید.
برای خدمات:
خدمات مجموعه را مشاهده کنید.
CTA باید با هدف محتوا هماهنگ باشد.
همه محتواها نباید بفروشند
این نکته بسیار مهم است.
اگر تمام محتواهای شما فقط درباره فروش باشند، مخاطب احساس می‌کند دائماً در حال دیدن تبلیغ است.
محتوا باید ترکیبی از چند هدف باشد.
برای مثال:
- محتوای جذب
- محتوای آموزشی
- محتوای اعتمادساز
- محتوای تعاملی
- محتوای فروش
این ترکیب باعث می‌شود مخاطب هم ارزش دریافت کند و هم در زمان مناسب با پیشنهاد تجاری مواجه شود.
قیف محتوا در استراتژی تولید محتوا
مخاطبان شما در یک مرحله قرار ندارند.
یک نفر امروز برای اولین بار شما را دیده است.
فرد دیگری چند ماه است شما را دنبال می‌کند.
شخص دیگری دوره‌های شما را بررسی کرده است.
و فرد دیگری آماده خرید است.
پس نمی‌توان برای همه یک نوع محتوا تولید کرد.
می‌توان مسیر مخاطب را به شکل زیر تصور کرد:
غریبه → مخاطب → دنبال‌کننده → مخاطب علاقه‌مند → مشتری
برای هر مرحله محتوای متفاوتی نیاز داریم.
مرحله اول: جذب
هدف:
دیده‌شدن
محتوا:
- جذاب
- مسئله‌محور
- قابل اشتراک‌گذاری
- کاربردی
مرحله دوم: آموزش
هدف:
ارائه ارزش
محتوا:
- آموزش
- راهنما
- مقاله
- پاسخ به سؤال
مرحله سوم: اعتمادسازی
هدف:
اثبات تخصص
محتوا:
- تجربه
- مطالعه موردی
- نمونه نتایج
- پاسخ تخصصی
- پشت صحنه
مرحله چهارم: تبدیل
هدف:
اقدام
محتوا:
- معرفی محصول
- معرفی دوره
- پیشنهاد
- مقایسه
- پاسخ به اعتراضات
چگونه بفهمیم استراتژی محتوا موفق است؟
تعداد لایک به‌تنهایی معیار مناسبی نیست.
بسته به هدف، شاخص‌های مختلفی باید بررسی شوند.
اگر هدف جذب مخاطب باشد:
- Reach
- بازدید
- اشتراک‌گذاری
- ذخیره
- رشد مخاطب
اگر هدف تعامل باشد:
- کامنت
- پاسخ
- پیام
- مشارکت
اگر هدف فروش باشد:
- کلیک
- ثبت درخواست
- لید
- خرید
- نرخ تبدیل
پس قبل از بررسی آمار باید بدانیم:
قرار بود این محتوا چه کاری انجام دهد؟
بعد بررسی کنیم آیا آن کار را انجام داده یا نه.
اشتباهات رایج در استراتژی تولید محتوا
اشتباه اول: تقلید از رقبا
اینکه رقیب شما یک موضوع را منتشر کرده، به این معنی نیست که شما هم باید همان را کپی کنید.
رقبا می‌توانند منبع تحقیق باشند، نه منبع کپی.
اشتباه دوم: تمرکز بیش از حد روی ترندها
ترند می‌تواند باعث افزایش دیده‌شدن شود.
اما اگر هیچ ارتباطی با برند شما نداشته باشد، ممکن است فقط مخاطب اشتباه جذب کند.
اشتباه سوم: تولید محتوا برای همه
مخاطب عمومی معمولاً مخاطب دقیقی نیست.
هرچه شناخت شما از مخاطب بیشتر باشد، پیام شما نیز دقیق‌تر خواهد شد.
اشتباه چهارم: تغییر مداوم موضوع
اگر امروز درباره آموزش تولید محتوا صحبت کنید، فردا درباره سرمایه‌گذاری و پس‌فردا درباره آشپزی، مخاطب نمی‌فهمد چرا باید شما را دنبال کند.
تنوع خوب است.
بی‌هویتی نه.
اشتباه پنجم: نداشتن برنامه
اگر هر روز تازه تصمیم بگیریم چه چیزی تولید کنیم، انرژی زیادی صرف تصمیم‌گیری می‌شود.
برنامه‌ریزی، بخشی از تولید محتواست.
اشتباه ششم: بررسی نکردن نتایج
استراتژی یک سند مقدس نیست.
باید اجرا شود، اندازه‌گیری شود و اصلاح شود.
اگر یک نوع محتوا بارها نتیجه ضعیفی ایجاد می‌کند، باید بفهمیم چرا.
اگر موضوعی دائماً عملکرد خوبی دارد، باید آن را بیشتر بررسی کنیم.
آیا استراتژی محتوا باید همیشه ثابت باشد؟
خیر.
یک استراتژی خوب باید قابل اصلاح باشد.
بازار تغییر می‌کند.
رفتار مخاطب تغییر می‌کند.
پلتفرم‌ها تغییر می‌کنند.
رقبا تغییر می‌کنند.
و حتی خود کسب‌وکار شما هم تغییر می‌کند.
بنابراین بهتر است استراتژی را در بازه‌های مشخص بررسی کنیم.
مثلاً هر ماه یا هر فصل:
- چه محتواهایی موفق بودند؟
- چه موضوعاتی ضعیف بودند؟
- کدام مخاطبان بیشتر واکنش نشان دادند؟
- کدام CTA بهتر عمل کرد؟
- کدام محتوا بیشتر به فروش کمک کرد؟
بعد بر اساس داده‌ها تصمیم بگیریم.
یک نمونه استراتژی تولید محتوا
فرض کنیم یک مجموعه در زمینه آموزش تولید محتوا فعالیت می‌کند.
هدف:
جذب مخاطب علاقه‌مند به یادگیری تولید محتوا و تبدیل بخشی از آن‌ها به هنرجو.
مخاطب:
افرادی که می‌خواهند تولید محتوا را یاد بگیرند یا برای کسب‌وکار خود محتوا تولید کنند.
ستون‌های محتوایی:
- آموزش تولید محتوا
- استراتژی محتوا
- ایده‌پردازی
- سناریونویسی
- محتوای فروش
مسیر محتوا:
محتوای جذاب برای جذب مخاطب
↓
محتوای آموزشی برای ایجاد ارزش
↓
محتوای تخصصی برای اعتمادسازی
↓
معرفی دوره برای تبدیل
در چنین حالتی، هر محتوا بخشی از یک سیستم بزرگ‌تر است.
استراتژی محتوا را با چه چیزی شروع نکنیم؟
جالب است که بسیاری از افراد اولین قدم را اشتباه انتخاب می‌کنند.
قبل از اینکه سراغ:
- ابزار تولید محتوا
- دوربین
- نرم‌افزار
- قالب گرافیکی
- برنامه انتشار
- ترندها
بروید، اول مشخص کنید:
چه می‌خواهید بگویید و برای چه کسی؟
ابزار می‌تواند کیفیت اجرا را بهتر کند.
اما ابزار جای استراتژی را نمی‌گیرد.
چک‌لیست طراحی استراتژی تولید محتوا
قبل از شروع، این سؤال‌ها را پاسخ دهید:
- هدف اصلی تولید محتوا مشخص شده است؟
- مخاطب هدف را می‌شناسیم؟
- مشکلات و نیازهای مخاطب مشخص شده است؟
- جایگاه محتوایی برند مشخص شده است؟
- ستون‌های محتوایی تعیین شده‌اند؟
- قالب‌های مناسب محتوا مشخص شده‌اند؟
- مسیر تبدیل مخاطب طراحی شده است؟
- CTA مناسب برای محتواها تعیین شده است؟
- تقویم محتوایی ساخته شده است؟
- شاخص‌های ارزیابی مشخص شده‌اند؟
- برنامه‌ای برای بررسی و اصلاح استراتژی داریم؟
اگر پاسخ بیشتر این سؤال‌ها «بله» باشد، احتمالاً دیگر قرار نیست هر صبح با بحران «امروز چی بذاریم؟» از خواب بیدار شوید.
جمع‌بندی
استراتژی تولید محتوا یعنی تولید محتوا با دلیل، هدف و مسیر مشخص.
استراتژی به شما کمک می‌کند بدانید:
برای چه کسی محتوا تولید می‌کنید، درباره چه چیزی صحبت می‌کنید، چرا این محتوا را تولید می‌کنید و قرار است مخاطب بعد از دیدن آن چه کاری انجام دهد.
بدون استراتژی ممکن است محتوای زیادی تولید کنید اما نتیجه کمی بگیرید.
اما وقتی استراتژی داشته باشید، هر محتوا می‌تواند بخشی از یک مسیر بزرگ‌تر باشد.
مسیر:
جذب مخاطب → ایجاد ارزش → اعتمادسازی → ایجاد علاقه → اقدام → تبدیل
و این دقیقاً تفاوت میان «محتوا گذاشتن» و تولید محتوای حرفه‌ای است.
اگر هنوز با مفهوم تولید محتوا آشنایی کاملی ندارید، پیشنهاد می‌کنیم ابتدا مقاله «تولید محتوا چیست؟ راهنمای جامع تولید محتوای حرفه‌ای از ایده تا جذب مشتری» را مطالعه کنید تا تصویر کامل‌تری از فرآیند تولید محتوا به دست آورید.
در قدم بعدی، یکی از مهم‌ترین بخش‌های اجرای این استراتژی، یعنی ایده‌پردازی محتوا قرار می‌گیرد. چون وقتی استراتژی مشخص شد، سؤال بعدی این است:
«حالا دقیقاً درباره چه چیزهایی محتوا تولید کنیم؟»
برای پاسخ به همین سؤال، مقاله بعدی کریمان را به روش‌های پیدا کردن ایده تولید محتوا و ساخت بانک ایده اختصاص خواهیم داد.
اگر هم قصد دارید تولید محتوا را به شکل اصولی یاد بگیرید، می‌توانید آموزش‌ها و دوره‌های مرتبط با تولید محتوا در کریمان را بررسی کنید و مسیر یادگیری خود را از حالت آزمون‌وخطا خارج کنید.
استراتژی خوب قرار نیست تولید محتوا را سخت‌تر کند؛ قرار است جلوی تولید محتوای بی‌هدف را بگیرد.